Biblia Gdańska 1881
Przypowieści Salomona 20
Porównanie według numeracji źródłowej. Podział tekstu może się różnić między przekładami.
Wino czyni pośmiewcę, a napój mocny zwajcę; przetoż każdy, co się w nim kocha, nie bywa mądrym.
Wino czyni szydercą, ostry napój – zgiełkliwym; nikt nie jest mądrym, kto się nim odurza.
Wine is a mocker, strong drink is raging: and whosoever is deceived thereby is not wise.
Strach królewski jest jako, ryk lwięcia; kto go rozgniewa, grzeszy przeciwko duszy swojej.
Niczym ryk lwa jest uniesienie króla; kto go jątrzy – zawinia przeciw sobie.
The fear of a king is as the roaring of a lion: whoso provoketh him to anger sinneth against his own soul.
Uczciwa rzecz każdemu, poprzestać zwady; ale głupim jest, co się w nią wdaje.
Jest zaszczytem dla męża, gdy stroni od kłótni, bo każdy głupiec je wszczyna.
It is an honour for a man to cease from strife: but every fool will be meddling.
Dla zimna leniwy nie orze; przetoż żebrać będzie we żniwa, ale nic nie otrzyma.
Leniwy nie orze z powodu zimna; lecz nic nie znajdzie, kiedy będzie szukał w trakcie żniwa.
The sluggard will not plow by reason of the cold; therefore shall he beg in harvest, and have nothing.
Rada w sercu męża jest jako woda głęboka: jednak mąż rozumny naczerpnie jej.
Zamiar spoczywa w ludzkim sercu niby głęboka woda; lecz mąż rozumny umie go wydobyć na wierzch.
Counsel in the heart of man is like deep water; but a man of understanding will draw it out.
Większa część ludzi przechwala się uczynnością swoją; ale w samej rzeczy, któż takiego znajdzie?
Prawie każdy człowiek natrafia na człowieka mu życzliwego; ale wiernego przyjaciela – któż takiego znajdzie?
Most men will proclaim every one his own goodness: but a faithful man who can find?
Sprawiedliwy chodzi w uprzejmości swojej; błogosławieni synowie jego po nim.
Gdy sprawiedliwy chodzi w swej nieskazitelności – szczęśliwe są po nim jego dzieci.
The just man walketh in his integrity: his children are blessed after him.
Król siedząc na stolicy sądowej rozgania oczyma swemi wszystko złe.
Kiedy król zasiada na tronie sprawiedliwości – rozwiewa swymi oczyma każdą niecność.
A king that sitteth in the throne of judgment scattereth away all evil with his eyes.
Któż rzecze: Oczyściłem serce moje? czystym jest od grzechu mego?
Kto może powiedzieć: Zdjąłem z mojego serca zmazę, jestem czysty od moich grzechów.
Who can say, I have made my heart clean, I am pure from my sin?
Dwojaki gwicht i dwojaka miara, to oboje obrzydliwością jest Panu.
Dwojaka waga i dwojaka miara – obie są ohydą dla WIEKUISTEGO.
Divers weights, and divers measures, both of them are alike abomination to the LORD.
Po zabawach swych poznane bywa i dziecię, jeźli czysty i prawy uczynek jego.
Już chłopiec daje się poznać w swych postępkach; czy jego działalność będzie czystą i prawą.
Even a child is known by his doings, whether his work be pure, and whether it be right.
Ucho, które słyszy, i oko, które widzi, Pan to oboje uczynił.
Ucho, które słyszy i oko, które widzi – oba utworzył WIEKUISTY.
The hearing ear, and the seeing eye, the LORD hath made even both of them.
Nie kochaj się w spaniu, byś snać nie zubożał, otwórz oczy swoje, a nasycisz się chlebem.
Nie kochaj się w spaniu, byś nie zubożał; trzymaj swe oczy otwarte, a nasycisz się chlebem.
Love not sleep, lest thou come to poverty; open thine eyes, and thou shalt be satisfied with bread.
Złe to, złe to, mówi ten, co kupuje, a odszedłszy, ali się chlubi.
Liche to, liche! – mówi kupujący; ale gdy odchodzi, chwali się zakupem.
It is naught, it is naught, saith the buyer: but when he is gone his way, then he boasteth.
Wargi umiejętne są jako złoto i obfitość pereł, i kosztowne klejnoty.
Jest mnóstwo złota i korali; lecz najcenniejszym klejnotem są rozumne usta.
There is gold, and a multitude of rubies: but the lips of knowledge are a precious jewel.
Weźmij szatę tego, któryć ręczył za obcego; a od tego, który ręczył za cudzoziemkę, weźmij zastaw jego.
Zabierz mu jego szatę, bo za obcego zaręczył; zabierz mu ją w zastaw za tą cudzą sprawę.
Take his garment that is surety for a stranger: and take a pledge of him for a strange woman.
Smaczny jest drugiemu chleb kłamstwa; ale potem piaskiem napełnione będą usta jego.
Słodkim jest dla człowieka chleb obłudy; lecz w następstwie jego usta napełniają się żwirem.
Bread of deceit is sweet to a man; but afterwards his mouth shall be filled with gravel.
Myśli radami utwierdzaj, a wojnę prowadź opatrznie.
Plany utwierdzają się przez wspólną radę; prowadź wojnę tylko rozważnymi sposobami.
Every purpose is established by counsel: and with good advice make war.
Kto objawia tajemnicę, zdradliwie się obchodzi; przetoż z tymy, którzy pochlebiają wargami swemi, nie miej towarzystwa.
Kto zdradza tajemnice – krąży jako oszczerca; dlatego nie zadawaj się z takim, co tak otwiera swe usta.
He that goeth about as a talebearer revealeth secrets: therefore meddle not with him that flattereth with his lips.
Kto złorzeczy ojcu swemu albo matce swojej, zgaśnie pochodnia jego w gęstych ciemnościach.
Kto złorzeczy ojcu, lub swojej matce – tego światło zgaśnie pośród ponurej ciemności.
Whoso curseth his father or his mother, his lamp shall be put out in obscure darkness.
Dziedzictwu prędko z początku nabytemu naostatek błogosławić nie będą.
Spuścizna zdobyta z początku szybko – nie będzie błogosławiona na końcu.
An inheritance may be gotten hastily at the beginning; but the end thereof shall not be blessed.
Nie mów: Oddam złem. Oczekuj na Pana, a wybawi cię.
Nie mów: Odpłacę złem! Ufaj WIEKUISTEMU, a ci dopomoże.
Say not thou, I will recompense evil; but wait on the LORD, and he shall save thee.
Obrzydliwością Panu dwojaki gwicht, a szale fałszywe nie podobają mu się.
Ohydą dla WIEKUISTEGO jest dwojaka waga i fałszywe szale – niedobra to rzecz.
Divers weights are an abomination unto the LORD; and a false balance is not good.
Od Pana bywają sprawowane drogi męża; ale człowiek jakoż zrozumie drogę jego?
Ludzkie kroki kierowane są przez WIEKUISTEGO; jakże człowiek mógłby zrozumieć swoją drogę?
Man's goings are of the LORD; how can a man then understand his own way?
Pożreć rzecz poświęconą, jest człowiekowi sidłem; a poślubiwszy co, tego zaś szukać, jakoby tego ujść.
Zasadzką jest dla człowieka, gdy bez namysłu woła: Poświęcone! A dopiero potem rozważa śluby.
It is a snare to the man who devoureth that which is holy, and after vows to make enquiry.
Król mądry rozprasza niezbożnych, i przywodzi na nich pomstę.
Mądry król oddziela niegodziwych, a następnie puszcza po nich koło młockarni.
A wise king scattereth the wicked, and bringeth the wheel over them.
Dusza ludzka jest pochodnią Pańską, która doświadcza wszystkich skrytości wnętrznych.
Dusza człowieka jest światłem WIEKUISTEGO; ono przenika wszystkie tajniki wnętrza.
The spirit of man is the candle of the LORD, searching all the inward parts of the belly.
Miłosierdzie i prawda króla strzegą, a stolica jego miłosierdziem wsparta bywa.
Króla strzeże miłosierdzie i prawda; on wspiera miłosierdziem swój tron.
Mercy and truth preserve the king: and his throne is upholden by mercy.
Ozdoba młodzieńców jest siła ich, a sędziwość poczciwością starców.
Ozdobą młodzieńców jest ich siła, a strojem starców siwy włos.
The glory of young men is their strength: and the beauty of old men is the grey head.
Złemu są lekarstwem siności ran, i razy przenikające do wnętrzności żywota jego.
Wrzynające się pręgi leczą zło cięgi wnikające do tajników wnętrza.
The blueness of a wound cleanseth away evil: so do stripes the inward parts of the belly.