King James Version
Przypowieści Salomona 22
Porównanie według numeracji źródłowej. Podział tekstu może się różnić między przekładami.
A GOOD name is rather to be chosen than great riches, and loving favour rather than silver and gold.
Imię jest cenniejsze od wielkiego bogactwa; miła przychylność od srebra i złota.
Lepsze jest dobre imię, niż bogactwa wielkie; a przyjaźń lepsza, niż srebro i złoto.
The rich and poor meet together: the LORD is the maker of them all.
Biedny i bogaty wzajemnie się stykają; Stwórcą ich obydwu jest WIEKUISTY.
Bogaty i ubogi spotkali się z sobą; ale Pan jest obydwóch stworzycielem.
A prudent man foreseeth the evil, and hideth himself: but the simple pass on, and are punished.
Mądry przewiduje nieszczęście i się chroni; głupcy się zapędzają i muszą ponieść szkodę.
Ostrożny widząc złe ukrywa się; ale prostacy wprost idąc wpadają w szkodę.
By humility and the fear of the LORD are riches, and honour, and life.
Bogactwo, cześć i życie idzie za pokorą i bogobojnością.
Pokory i bojaźni Pańskiej nagrodą jest bogactwo, i sława i żywot.
Thorns and snares are in the way of the froward: he that doth keep his soul shall be far from them.
Na drodze przewrotnego są ciernie i zasadzki; kto strzeże swego życia – od nich stroni.
Ciernie i sidła są na drodze przewrotnego; kto strzeże duszy swej, oddala się od nich.
Train up a child in the way he should go: and when he is old, he will not depart from it.
Wychowuj chłopca według jego drogi; bo z niej nie zboczy i wtedy, kiedy się zestarzeje.
Ćwicz młodego według potrzeby drogi jego; bo gdy się zstarzeje, nie odstąpi od niej.
The rich ruleth over the poor, and the borrower is servant to the lender.
Bogaty panuje nad ubogimi, a dłużnik jest sługą wierzyciela.
Bogaty nad ubogimi panuje; ale ten, co pożycza, sługą bywa tego, który mu pożycza.
He that soweth iniquity shall reap vanity: and the rod of his anger shall fail.
Kto wysiewa krzywdę – zbierze niedolę, i skończy się bicz jego zaciekłości.
Kto sieje nieprawość, żąć będzie utrapienie, a rózga gniewu jego ustanie.
He that hath a bountiful eye shall be blessed; for he giveth of his bread to the poor.
Kto ma życzliwe oko – będzie błogosławiony, bo udziela biednemu swego chleba.
Oko dobrotliwe, toć będzie ubłogosławione; bo udziela chleba swego ubogiemu.
Cast out the scorner, and contention shall go out; yea, strife and reproach shall cease.
Wypędź szydercę, a ustanie zwada; uspokoi się spór i sromota.
Wyrzuć naśmiewcę, a ustanie zwada; owszem uspokoi się swar i pohańbienie.
He that loveth pureness of heart, for the grace of his lips the king shall be his friend.
Kto miłuje czystość serca, czyje usta są wdzięczne – tego przyjacielem jest król.
Kto miłuje czystość serca, a jest wdzięczność w wargach jego, temu król przyjacielem będzie.
The eyes of the LORD preserve knowledge, and he overthroweth the words of the transgressor.
Oczy WIEKUISTEGO ochraniają mężów poznania, lecz sprawom przeniewiercy przygotowuje upadek.
Oczy Pańskie strzegą umiejętności; ale przedsięwzięcia przewrotnego podwraca.
The slothful man saith, There is a lion without, I shall be slain in the streets.
Leniwy mówi: Lew na drodze; mogę być zamordowany na środku ulicy.
Leniwiec mówi: Lew na dworzu, w pośród ulicy bym był zabity.
The mouth of strange women is a deep pit: he that is abhorred of the LORD shall fall therein.
Usta cudzych kobiet są głębokim dołem; wpada tam przeklęty przez WIEKUISTEGO.
Usta obcych niewiast są dół głęboki; na kogo się Pan gniewa, wpadnie tam.
Foolishness is bound in the heart of a child; but the rod of correction shall drive it far from him.
Jeśli do serca chłopca przylgnęła głupota – rózga napomnienia oddali ją od niego.
Głupstwo przywiązane jest do serca młodego; ale rózga karności oddali je od niego.
He that oppresseth the poor to increase his riches, and he that giveth to the rich, shall surely come to want.
Nieraz się gnębi biednego, by mu przysporzyć mienia; daje się bogatemu, aby go wtrącić w nędzę.
Kto ciemięży ubogiego, aby sobie przysporzył, także kto daje bogatemu: pewnie zubożeje.
Bow down thine ear, and hear the words of the wise, and apply thine heart unto my knowledge.
Nakłoń ucho oraz słuchaj słów mędrców; skieruj swe serce ku Mojej nauce.
Nakłoń ucha twego, a słuchaj słów mądrych, a serce twoje przyłóż ku nauce mojej;
For it is a pleasant thing if thou keep them within thee; they shall withal be fitted in thy lips.
Bowiem będzie ci błogo, jeżeli je zachowasz w swoim wnętrzu i jeśli się razem utwierdzą na twoich ustach.
Boć to będzie uciechą, gdy je zachowasz w sercu twojem, gdy będą społem sporządzone w wargach twoich;
That thy trust may be in the LORD, I have made known to thee this day, even to thee.
Wyłuszczam ci to dzisiaj, zwłaszcza tobie, abyś miał zaufanie w WIEKUISTYM.
Aby było w Panu ufanie twoje; oznajmujęć to dziś, a ty tak czyń.
Have not I written to thee excellent things in counsels and knowledge,
Przecież napisałem ci już prawidła, wraz z radami i objaśnieniami.
Izalim ci nie napisał znamienitych rzeczy z strony rad i umiejętności,
That I might make thee know the certainty of the words of truth; that thou mightest answer the words of truth to them that send unto thee?
By cię zaznajomić z istotą słów prawdy i abyś mógł przekazać słowa prawdy tym, którzy zasięgną twojej rady.
Abym ci do wiadomości podał pewność powieści prawdziwych, abyś umiał odnosić słowa prawdy tym, którzy cię posłali.
Rob not the poor, because he is poor: neither oppress the afflicted in the gate:
Nie krzywdź biednego dlatego, że jest biedny, oraz w bramie nie gnęb ubogiego.
Nie odzieraj nędznego, przeto że nędzny jest; ani ubogiego w bramie uciskaj.
For the LORD will plead their cause, and spoil the soul of those that spoiled them.
Gdyż WIEKUISTY poprowadzi ich sprawę i zabiegnie życie tym, którzy ich ograbiają.
Albowiem Pan się podejmie sprawy ich, i wydrze duszę tym, którzy im wydzierają.
Make no friendship with an angry man; and with a furious man thou shalt not go:
Nie spoufalaj się z popędliwym, i nie zadawaj się z człowiekiem zapalczywym;
Nie bądź przyjacielem gniewliwemu, a z mężem popędliwym nie obcuj,
Lest thou learn his ways, and get a snare to thy soul.
abyś się nie nauczył jego ścieżek oraz nie przygotował sideł dla twej duszy.
Byś snać nie przywykł ścieszkom jego, a nie włożył sidła na duszę swoję.
Be not thou one of them that strike hands, or of them that are sureties for debts.
Nie bądź z tych, którzy ręczą oraz poręczają za długi.
Nie bywaj między tymi, którzy ręczą; ani między rękojmiami za długi;
If thou hast nothing to pay, why should he take away thy bed from under thee?
Bo jeśli nie miałbyś czym zapłacić, czemu mają zabrać spod ciebie twoją pościel?
Bo jeźlibyś nie miał czem zapłacić, przeczżeby kto miał brać pościel twoją pod tobą?
Remove not the ancient landmark, which thy fathers have set.
Nie przesuwaj odwiecznej granicy, którą ustanowili twoi przodkowie.
Nie przenoś starej granicy, którą uczynili ojcowie twoi.
Seest thou a man diligent in his business? he shall stand before kings; he shall not stand before mean men.
Jeśli zauważyłeś człowieka biegłego w swym zawodzie – niech stanie przed obliczem władców, choć nie może się ostać przed ciemnymi.
Widziałżeś męża rątszego w sprawach swoich? Takowyć przed królami staje, a nie staje przed podłymi.