Nowa Biblia Gdańska
Przypowieści Salomona 25
Porównanie według numeracji źródłowej. Podział tekstu może się różnić między przekładami.
Oto również przysłowia Salomona, które spisali mężowie Chiskjasza, judzkiego króla.
To również są przysłowia Salomona, które przepisali mężowie Ezechiasza, króla Judy.
Chwałą Boga jest rzecz zataić, lecz chwałą króla rzecz zbadać.
Chwałą Boga jest sprawę taić, ale chwałą królów dociekać sprawy.
Niebo wzwyż – ziemia w głąb, i serce królów niezbadane.
Wysokość niebios i głębia ziemi, i serca królów są niezbadane.
Niech wydzielą się żużle ze srebra, a złotnikowi uda się naczynie.
Usuń żużel ze srebra, a wyjdzie naczynie dla złotnika.
Niech usuną niegodziwych sprzed oblicza króla, a jego tron utrwali się sprawiedliwością.
Usuń niegodziwego sprzed króla, a jego tron umocni się w sprawiedliwości.
Nie pysznij się wobec króla i nie stawaj na miejscu wielkich.
Nie wywyższaj się przed królem i nie stawaj na miejscu wielkich;
Bowiem lepiej, aby ci powiedziano: Posuń się wyżej! Niż by cię poniżono przed znakomitym dlatego, że się podniosły twoje oczy.
Bo lepiej, żeby ci powiedziano: Podejdź tu, niż żeby cię poniżono przed księciem, którego twoje oczy widziały.
Nie występuj skwapliwie w sporze; bo co poczniesz, gdy cię zawstydzi twój przeciwnik?
Nie spiesz się do kłótni, bo na końcu nie będziesz wiedział, co zrobić, gdy cię zawstydzi twój bliźni.
Prowadź twój spór z bliźnim, lecz cudzej tajemnicy nie zdradzaj;
Załatw sprawę ze swoim bliźnim i nie zdradzaj tajemnicy drugiemu;
aby cię nie lżył ten, co to usłyszy i twoja niesława nigdy by nie ustała.
By ten, który słucha, nie zawstydził cię, a twoja niesława nie przylgnęła do ciebie.
Jak złote jabłuszka na wycyzelowanych, srebrnych naczyniach – tak słowo wypowiedziane stosownie do swoich właściwych okoliczności.
Odpowiednio wypowiedziane słowo jest jak złote jabłko w srebrnych rzeźbach.
Jak złoty kolczyk z błyszczącym klejnotem – tak mądry mówca wobec uważnego ucha.
Jak złoty kolczyk i klejnot ze szczerego złota tak jest dla uszu posłusznego ten, który mądrze strofuje.
Jak śnieżny chłód w porze żniwa – tak posłaniec wierny swoim mocodawcom; orzeźwia on duszę swego pana.
Czym chłód śniegu w czasie żniwa, tym wierny posłaniec dla tych, którzy go posyłają, bo pokrzepia dusze swych panów.
Jak chmury, wiatr i brak deszczu tak człowiek, który się chełpi zwodniczym darem.
Człowiek, który się chlubi zmyślonym darem, jest jak chmury i wiatr bez deszczu.
Książę daje się ugiąć cierpliwością; a łagodny język kruszy kości.
Cierpliwością można przekonać władcę, a łagodny język łamie kości.
Jeśli znalazłeś miód – spożywaj go pod dostatkiem, lecz abyś się nim nie przejadł i znowu go nie zwrócił.
Czy znalazłeś miód? Zjedz tyle, ile trzeba, byś objadłszy się, nie zwrócił go.
W domu twojego przyjaciela rzadziej stawiaj nogę, aby się tobą nie przesycił i cię nie znienawidził.
Oddal nogę od domu bliźniego, by nie miał cię dość i cię nie znienawidził.
Młotem, mieczem i ostrą strzałą – takim jest człowiek, co składa fałszywe świadectwo przeciw bliźniemu.
Kto mówi fałszywe świadectwo przeciw swemu bliźniemu, jest młotem i mieczem, i ostrą strzałą.
Spróchniałym zębem i chwiejną nogą – takim jest poleganie na zdrajcy w dzień niedoli.
Ufność w człowieka niewiernego w dniu ucisku jest jak złamany ząb i zwichnięta noga.
Ten, kto wyśpiewuje pieśni znękanemu sercu jest jak zdejmujący szaty w chłodnym dniu i lejący ocet na ług.
Jak ten, kto zabiera odzienie w czasie zimy i jak ocet na saletrze taki jest ten, kto śpiewa pieśni smutnemu sercu.
Jeśli twój nieprzyjaciel łaknie – nakarm go chlebem; jeśli pragnie – napój go wodą.
Jeśli twój nieprzyjaciel jest głodny, nakarm go chlebem, a jeśli jest spragniony, napój go wodą;
Wtedy zgarniasz płonące głownie na jego głowę; zaś tobie zapłaci WIEKUISTY.
Bo zgarniesz rozżarzone węgle na jego głowę, a PAN cię nagrodzi.
Wiatr północny sprowadza deszcz, a zasępione twarze – uszczypliwe mowy.
Jak północny wiatr przepędza deszcz, tak gniewna twarz przepędza plotkarski język.
Lepiej mieszkać na okapie dachu, niż ze swarliwą kobietą we wspólnym domu.
Lepiej mieszkać w kącie pod dachem niż z kłótliwą żoną w przestronnym domu.
Zimną wodą dla spragnionej duszy jest pomyślna wieść z dalekiej ziemi.
Jak zimna woda dla pragnącej duszy, tak dobra wieść z dalekiej ziemi.
Jak mętne źródło i zepsuta krynica – tak sprawiedliwy, który się ugina wobec niegodziwego.
Jak zmącone źródło i zepsuty zdrój, tak sprawiedliwy, który upada przed niegodziwym.
Niezdrowe jest zbytnie objadanie się miodem, a zbyt natężone poszukiwanie sławy – niesławą.
Niedobrze jest jeść za dużo miodu, a szukanie własnej chwały nie jest chwałą.
Człowiek nie mający hamulca dla swego ducha jest jak otwarte miasto, pozbawione już muru.
Człowiek, który nie panuje nad swoim duchem, jest jak miasto zburzone i bez muru.