Uwspółcześniona Biblia Gdańska 2025
Przypowieści Salomona 6
Porównanie według numeracji źródłowej. Podział tekstu może się różnić między przekładami.
Synu mój, jeśli poręczyłeś za swego bliźniego i dałeś porękę za obcego;
Synu mój! jeźlibyś ręczył za przyjaciela twego, a dałbyś obcemu rękę twoję:
My son, if thou be surety for thy friend, if thou hast stricken thy hand with a stranger,
Związałeś się słowami ust twoich, schwytany jesteś mową twoich ust.
Usidliłeś się słowy ust twoich, pojmanyś mowami ust twoich.
Thou art snared with the words of thy mouth, thou art taken with the words of thy mouth.
Uczyń więc tak, synu mój, uwolnij się, gdy wpadłeś w ręce swego bliźniego; idź, upokórz się i nalegaj na twego bliźniego.
Przetoż uczyń tak, synu mój! a wyzwól się, gdyżeś wpadł w rękę przyjaciela twego; idźże, upokórz się, a nalegaj na przyjaciela twego.
Do this now, my son, and deliver thyself, when thou art come into the hand of thy friend; go, humble thyself, and make sure thy friend.
Nie daj snu swoim oczom i nie pozwól powiekom drzemać.
Nie dawaj snu oczom twoim, ani drzemania powiekom twoim.
Give not sleep to thine eyes, nor slumber to thine eyelids.
Uwolnij się jak sarna z rąk myśliwego i jak ptak z ręki ptasznika.
Wyrwij się jako łani z rąk myśliwca i jako ptak z ręki ptasznika.
Deliver thyself as a roe from the hand of the hunter, and as a bird from the hand of the fowler.
Idź do mrówki, leniwcze, przypatrz się jej drogom i bądź mądry;
Idź do mrówki, leniwcze! obacz drogi jej, a nabądź mądrości;
Go to the ant, thou sluggard; consider her ways, and be wise:
Chociaż nie ma ona wodza ani przełożonego, ani pana;
Która, choć nie ma wodza, ani przełożonego, ani pana,
Which having no guide, overseer, or ruler,
To w lecie przygotowuje swój pokarm i gromadzi w żniwa swą żywność.
Przecież w lecie gotuje pokarm swój, a zgromadza w żniwa żywność swoję.
Provideth her meat in the summer, and gathereth her food in the harvest.
Jak długo będziesz leżał, leniwcze? Kiedy wstaniesz ze swego snu?
Leniwcze! dokądże leżeć będziesz? kiedyż wstaniesz ze snu swego?
How long wilt thou sleep, O sluggard? when wilt thou arise out of thy sleep?
Jeszcze trochę snu, trochę drzemania, trochę założenia rąk, aby zasnąć;
Trochę się prześpisz, trochę podrzemiesz, trochę złożysz ręce, abyś odpoczywał.
Yet a little sleep, a little slumber, a little folding of the hands to sleep:
A twoje ubóstwo przyjdzie jak podróżny i twój niedostatek jak mąż uzbrojony.
A wtem ubóstwo twoje przyjdzie jako podróżny, a niedostatek twój, jako mąż zbrojny.
So shall thy poverty come as one that travelleth, and thy want as an armed man.
Człowiek nikczemny i niegodziwy chodzi z przewrotnością na ustach;
Człowiek niepobożny, mąż złośliwy chodzi w przewrotności ust;
A naughty person, a wicked man, walketh with a froward mouth.
Mruga swymi oczyma, mówi swymi nogami, wskazuje swymi palcami;
Mruga oczyma swemi, mówi nogami swemi, ukazuje palcami swemi;
He winketh with his eyes, he speaketh with his feet, he teacheth with his fingers;
Przewrotność jest w jego sercu, stale knuje zło i sieje niezgodę.
Przewrotności są w sercu jego, myśli złe na każdy czas, a zwady rozsiewa.
Frowardness is in his heart, he deviseth mischief continually; he soweth discord.
Dlatego nagle spadnie na niego nieszczęście; nagle zostanie złamany i pozbawiony ratunku.
Przetoż prędko przyjdzie upadek jego; nagle skruszony będzie bez uleczenia.
Therefore shall his calamity come suddenly; suddenly shall he be broken without remedy.
Jest sześć rzeczy, których nienawidzi PAN, siedem budzi w nim odrazę:
Sześć jest rzeczy, których nienawidzi Pan, a siódma jest obrzydliwością duszy jego;
These six things doth the LORD hate: yea, seven are an abomination unto him:
Wyniosłe oczy, kłamliwy język i ręce, które przelewają krew niewinną;
Oczów wyniosłych, języka kłamliwego, i rąk wylewających krew niewinną;
A proud look, a lying tongue, and hands that shed innocent blood,
Serce, które knuje złe myśli; nogi, które spiesznie biegną do zła;
Serca, które knuje myśli złe; nóg, które się kwapią bieżeć ku złemu;
An heart that deviseth wicked imaginations, feet that be swift in running to mischief,
Fałszywy świadek, który mówi kłamstwa, i ten, który sieje niezgodę między braćmi.
Świadka fałszywego, który mówi kłamstwo, i tego, który sieje rosterki między braćmi.
A false witness that speaketh lies, and he that soweth discord among brethren.
Synu mój, strzeż przykazania twego ojca i nie odrzucaj prawa twojej matki.
Strzeżże, synu mój! przykazania ojca twego, a nie opuszczaj nauki matki twojej.
My son, keep thy father's commandment, and forsake not the law of thy mother:
Przywiąż je na zawsze do serca twego i zawieś je sobie na szyi.
Wiążże je zawżdy u serca twego, a wieszaj je u szyi twojej.
Bind them continually upon thine heart, and tie them about thy neck.
Gdy będziesz chodził, poprowadzi cię; gdy zaśniesz, strzec cię będzie, a gdy się obudzisz, będzie mówić do ciebie;
Gdziekolwiek pójdziesz, poprowadzi cię; gdy, zaśniesz strzedz cię będzie, a gdy się ocucisz, rozmawiać z tobą będzie,
When thou goest, it shall lead thee; when thou sleepest, it shall keep thee; and when thou awakest, it shall talk with thee.
Bo przykazanie jest pochodnią, prawo światłością, a upomnienia do karności są drogą życia;
(Bo przykazanie jest pochodnią, nauka światłością, a drogą żywota są karności ćwiczenia.)
For the commandment is a lamp; and the law is light; and reproofs of instruction are the way of life:
Aby cię strzegły przed złą kobietą i przed gładkim językiem obcej kobiety.
Aby cię strzegły od niewiasty złej, i od łagodnego języka niewiasty obcej.
To keep thee from the evil woman, from the flattery of the tongue of a strange woman.
Nie pożądaj w twoim sercu jej piękności i niech cię nie łowi swymi powiekami.
Nie pożądaj piękności jej w sercu twojem, a niech cię nie łowi powiekami swemi.
Lust not after her beauty in thine heart; neither let her take thee with her eyelids.
Bo dla kobiety nierządnej zubożeje człowiek o kawałek chleba, a żona cudzołożna czyha na cenne życie.
Albowiem dla niewiasty wszetecznej zubożeje człowiek aż do kęsa chleba; owszem żona cudzołożna drogą duszę łowi.
For by means of a whorish woman a man is brought to a piece of bread: and the adultress will hunt for the precious life.
Czy może ktoś wziąć ogień w zanadrze, a jego szaty się nie spalą?
Izaż może kto brać ogień do zanadrzy swoich, aby szaty jego nie zgorzały?
Can a man take fire in his bosom, and his clothes not be burned?
Czy może ktoś chodzić po rozżarzonych węglach, a jego nogi się nie poparzą?
Izaż może kto chodzić po rozpalonym węglu, aby się nogi jego nie poparzyły?
Can one go upon hot coals, and his feet not be burned?
Tak ten, kto wchodzi do żony swego bliźniego; ktokolwiek ją dotknie, nie będzie bez winy.
Tak kto wchodzi do żony bliźniego swego, nie będzie bez winy, ktokolwiek się jej dotknie.
So he that goeth in to his neighbour's wife; whosoever toucheth her shall not be innocent.
Nie pogardza się złodziejem, jeśli kradnie, by nasycić swoją duszę, będąc głodnym;
Nie kładą hańby na złodzieja, jeżliż co ukradnie, chcąc nasycić duszę swoję, będąc głodnym;
Men do not despise a thief, if he steal to satisfy his soul when he is hungry;
Ale jeśli go złapią, zwróci siedmiokrotnie albo odda cały dobytek swego domu.
Ale gdy go zastaną, nagradza siedmiorako, albo wszystkę majętność domu swego daje.
But if he be found, he shall restore sevenfold; he shall give all the substance of his house.
Lecz kto cudzołoży z kobietą, jest pozbawiony rozsądku; kto tak robi, gubi swoją duszę.
Lecz cudzołożący z niewiastą głupi jest, a kto chce zatracić duszę swoję, ten to czyni.
But whoso committeth adultery with a woman lacketh understanding: he that doeth it destroyeth his own soul.
Znajdzie chłostę i wstyd, a jego hańba nie będzie zmazana.
Karanie i zelżywość odniesie, a hańba jego nie będzie zgładzona.
A wound and dishonour shall he get; and his reproach shall not be wiped away.
Bo zazdrość rozpala gniew mężczyzny i nie będzie pobłażał w dniu zemsty.
Bo zawisna miłość jest zapalczywością męża, a nie sfolguje w dzień pomsty.
For jealousy is the rage of a man: therefore he will not spare in the day of vengeance.
Nie będzie miał względu na żaden okup i nie przyjmie darów, choćbyś najwięcej mu dawał.
Nie będzie miał względu na żaden okup, ani przyjmie, chociażby mu najwięcej darów dawano.
He will not regard any ransom; neither will he rest content, though thou givest many gifts.