Biblia Gdańska 1881
Przypowieści Salomona 1
Porównanie według numeracji źródłowej. Podział tekstu może się różnić między przekładami.
Przypowieści Salomona, syna Dawidowego, króla Izraelskiego,
Przypowieści Salomona, syna Dawida, króla israelskiego.
The proverbs of Solomon the son of David, king of Israel;
Dla poznania mądrości i ćwiczenia, ku wyrozumieniu powieści roztropnych;
By poznawano mądrość i pouczanie, by pojmowano rozumne słowa.
To know wisdom and instruction; to perceive the words of understanding;
Dla pojęcia ćwiczenia w rozumie, w sprawiedliwości, w sądzie i w prawości;
Aby przyswajano sobie przestrogę, która wpaja do rozumu sprawiedliwość, Prawo i sąd;
To receive the instruction of wisdom, justice, and judgment, and equity;
Dla podania prostakom ostrożności, młodemu umiejętności, i opatrzności.
by prostym nadać roztropności, a młodzieńcowi poznanie oraz rozwagę.
To give subtilty to the simple, to the young man knowledge and discretion.
Tych gdy mądry słuchać będzie, przybędzie mu nauki, a roztropny w radach opatrzniejszy będzie,
Mądry posłucha, a więc pomnoży swoją wiedzę, a rozsądny pozyska sterowność.
A wise man will hear, and will increase learning; and a man of understanding shall attain unto wise counsels:
Aby zrozumiał przypowieści, i wykłady ich, słowa mądrych i zagadki ich.
By zrozumiano przypowieść i przenośnię, orzeczenia mędrców oraz ich głębokie mowy.
To understand a proverb, and the interpretation; the words of the wise, and their dark sayings.
Bojaźń Pańska jest początkiem umiejętności; ale głupi mądrością i ćwiczeniem gardzą.
Bojaźń Boża jest początkiem oraz pierwiastkiem wiedzy, lecz głupcy pogardzają Mądrością i napomnieniem.
The fear of the LORD is the beginning of knowledge: but fools despise wisdom and instruction.
Słuchaj, synu mój! ćwiczenia ojca twego, a nie opuszczaj nauki matki twojej.
Posłuchaj, Mój synu, napomnienia twojego ojca i nie zaniechaj nauki twojej matki.
My son, hear the instruction of thy father, and forsake not the law of thy mother:
Bo to przyda wdzięczności głowie twojej, i będzie łańcuchem kosztownym szyi twojej.
Bo one są uroczym wieńcem dla twej głowy oraz zdobnym łańcuchem na twej szyi.
For they shall be an ornament of grace unto thy head, and chains about thy neck.
Synu mój! jeżliby cię namawiali grzesznicy, nie przyzwalaj.
Mój synu, jeśli będą cię kusić grzesznicy – nie daj się uwieść.
My son, if sinners entice thee, consent thou not.
Jeźlićby rzekli: Pójdź z nami, czyhajmy na krew, zasadźmy się na niewinnego bez przyczyny;
Jeśli powiedzą: Pójdź z nami! Czyhamy na krew, bez przyczyny czatujemy na niewinnego.
If they say, Come with us, let us lay wait for blood, let us lurk privily for the innocent without cause:
Pożremyż ich żywo, jako grób, a całkiem, jako zstępujących w dół;
Pochłoniemy ich żywcem jak Kraina Umarłych; ostatecznie, jak gdyby zstępujących do grobu.
Let us swallow them up alive as the grave; and whole, as those that go down into the pit:
Wszelkiej majętności kosztownej nabędziemy, napełnimy domy nasze korzyścią;
Zdobędziemy wszelkie cenne mienie, nasze domy napełnimy łupem.
We shall find all precious substance, we shall fill our houses with spoil:
Rzuć między nas los twój; mieszek jeden wszyscy mieć będziemy.
Wtedy będziesz miał między nami równy dział, jedna kasa będzie dla wszystkich.
Cast in thy lot among us; let us all have one purse:
Synu mójâ nie chodźże z nimi w drogę; zawściągnij nogi twojej od ścieżek ich.
Mój synu! Nie udawaj się z nimi w drogę, powstrzymuj swoją nogę od ich ścieżki!
My son, walk not thou in the way with them; refrain thy foot from their path:
Albowiem nogi ich ku złemu bieżą, i spieszą się na wylanie krwi.
Gdyż ich nogi zdążają ku złemu oraz się śpieszą, by rozlać krew.
For their feet run to evil, and make haste to shed blood.
Bo jako próżno zastawiają sieci przed oczyma wszelkiego ptaka skrzydlastego:
Bo daremnie są zastawiane sidła przed oczami wszystkiego, co skrzydlate;
Surely in vain the net is spread in the sight of any bird.
Tak i ci na krew swoję czyhają, a zasadzają się na duszę swoję.
tak i ci czyhają na swoją własną krew, czatują na swoje własne życie.
And they lay wait for their own blood; they lurk privily for their own lives.
Takieć są ścieszki każdego czyhającego na zysk, który duszę pana swego odbiera.
Taki jest los wszystkich, którzy są żądni nieprawego zysku On zabiera ich własne życie.
So are the ways of every one that is greedy of gain; which taketh away the life of the owners thereof.
Mądrość na dworzu woła, głos swój na ulicach wydaje.
Mądrość głośno woła na ulicy, na rynkach podnosi swój głos.
Wisdom crieth without; she uttereth her voice in the streets:
W największym zgiełku woła, u wrót bram, w miastach powieści swoje opowiada, mówiąc:
Po zgiełkliwych rogach nawołuje, mówi przy wrotach bram, wszędzie w mieście wygłasza swoje mowy.
She crieth in the chief place of concourse, in the openings of the gates: in the city she uttereth her words, saying,
Prostacy! dokądże się kochać będziecie w prostocie? a naśmiewcy pośmiewisko miłować będziecie? a głupi nienawidzieć umiejętności będziecie?
Bezmyślni! Jak długo będziecie miłowali bezmyślność? Szydercy! Jak długo będziecie mieli upodobanie w szyderstwie; a nierozsądni będą nienawidzić poznania?
How long, ye simple ones, will ye love simplicity? and the scorners delight in their scorning, and fools hate knowledge?
Nawróćcież się na karanie moje; oto wam wydam ducha mojego, a podam wam do znajomości słowa moje.
Nawróćcie się na Moje napomnienie. Oto rozleję przed wami Mego Ducha i zapoznam was z Moimi słowami.
Turn you at my reproof: behold, I will pour out my spirit unto you, I will make known my words unto you.
Ponieważem wołała, a nie chcieliście; wyciągałam rękę moję, a nie był, ktoby uważał;
Ponieważ wołałem, a wyście się wzbraniali; wyciągałem Moją rękę, a nikt nie zważał.
Because I have called, and ye refused; I have stretched out my hand, and no man regarded;
Owszem odrzuciliście wszystkę radę moję, a karności mojej nie chcieliście przyjąć;
Odrzucaliście wszelką Moją radę oraz nie zważaliście na Mą przestrogę.
But ye have set at nought all my counsel, and would none of my reproof:
Przetoż ja w zginieniu waszem śmiać się będę, będę z was szydziła, gdy przyjdzie, czego się strachacie.
Dlatego i Ja się pośmieję, gdy nadejdzie wasze nieszczęście; będę urągał, kiedy przypadnie na was trwoga.
I also will laugh at your calamity; I will mock when your fear cometh;
Gdy przyjdzie jako spustoszenie, czego się strachacie, i gdy zginienie wasze przypadnie jako wicher, gdy przyjdzie na was ucisk i utrapienie;
Kiedy przyjdzie na was jak burza, gdy jak wicher nadciągnie wasze nieszczęście, kiedy przyjdzie na was nędza i utrapienie.
When your fear cometh as desolation, and your destruction cometh as a whirlwind; when distress and anguish cometh upon you.
Tedy mię wzywać będą, a nie nie wysłucham; szukać mię będą z poranku, a nie znajdą mię.
Wtedy będą Mnie wzywać, ale nie odpowiem; będą Mnie szukać, ale nie znajdą.
Then shall they call upon me, but I will not answer; they shall seek me early, but they shall not find me:
Przeto, iż mieli w nienawiści umiejętność, a bojaźni Pańskiej nie obrali sobie,
Dlatego, że w nienawiści mieli poznanie i nie upodobali sobie bojaźni WIEKUISTEGO.
For that they hated knowledge, and did not choose the fear of the LORD:
Ani przestawali na radzie mijej, ale gardzili wszelką karnością moją:
Nie chcieli wiedzieć o Mojej radzie i gardzili każdym Mym napomnieniem.
They would none of my counsel: they despised all my reproof.
Przetoż będą używać owocu dróg swoich, a radami swemi nasyceni będą.
Więc przyjdzie im spożywać z owoców swojego postępowania i nasycić się swoimi własnymi knowaniami.
Therefore shall they eat of the fruit of their own way, and be filled with their own devices.
Bo odwrócenie prostaków pozabija ich, a szczęście głupich wytraci ich.
Bowiem bezmyślnych zabija ich własny upór, a spokój gubi głupców.
For the turning away of the simple shall slay them, and the prosperity of fools shall destroy them.
Ale kto mię słucha, bezpiecznie mieszkać będzie, a będzie wolny od strachu złych rzeczy.
Ale kto Mnie słucha – zamieszka bezpiecznie i będzie wolny od trwogi przed złem.
But whoso hearkeneth unto me shall dwell safely, and shall be quiet from fear of evil.